Ons familie swem nie eintlik nie

Ja, daar is van ons wat swem, maar ek hou glad nie van swem nie en my pa het nie eers met sy voete in die water geloop of visgevang nie. Dis eintlik ‘n skande as jy daaraan dink dat ons omtrent teen die see gewoon het en my ma tog baie lief was vir swem. Maar nee, my oom het verdrink en daarom is ons almal nou bang vir water. En net indien jy wonder, dit was laaaaank voor my geboorte, my pa was maar ‘n skrale 5 jaartjies oud. En nee, oom Daantjie het nie geswem en verdrink nie. Hy het visgevang toe ‘n fratsgolf hom in die see ingeslaan het en te pletter teen die rotse en hulle nooit sy liggaam kon vind nie. Sies tog, dit moes ‘n groot skok vir my oupa-hulle wees wat toe sekerlik maar gekeer het dat hulle kinders onnodig in die water ingaan.

So kyk ek baie keer hoe ander mense hulleself in die swembad of see geniet, maar die moed is net nie genoeg om self ook in te klim nie, selfs al is die lus daar. En as hulle my nog natspat of net waag om aan my te raak, raak die angsvlakke so hoog, ek klim sommer uit.

‘n Belaglike opmerking wat iemand vir my op die verkeerde tyd gegee het, het my laat wonder hoekom dit my so ontstel en ek ondersoek dit toe maar op my ou manier: TPM (Transformation Prayer Ministry). Soos ek al voorheen gesê het, is TPM ‘n voordurende proses wat iemand wat die proses aangeleer het, ook op homself kan toepas. En dit is nie altyd die voor die hand liggende goed wat uitspring nie, maar soms dinge wat jy nie eers geweet het bestaan nie. En God praat met elke persoon op Sy eie manier, soms op regtig vreemde maniere.

In my TPM-gesprek met God kom ek uit by ‘n vreemde leuen: Onbevoeg, en dat ons familie nie kan swem nie. En ons kom by ‘n insident uit wat al voorheen sy kop uitgesteek het, maar in ‘n ander hoedanigheid: Die dag toe ek in standerd twee my kop onder die water moes druk om te leer asemhaal onder water. Die vorige keer het God vir my gewys dat ek kán dryf en effens swem, geen rede dus tot angs nie.

Hierdie keer ervaar ek dat ek diep onder die see in ‘n emmer sit. Heeltemal veilig. Die emmer se deksel is op, daar is genoeg suurstof en ek kan heeltemal gemaklik in hom sit. Maar terwyl ek daar sit, mis ek al die pret. Wil ek daar bly sit, of wil ek die deksel afhaal en uitkom? Deksel afhaal beteken water wat instroom, beteken ek word nat, my gesig ook. God wys my dat ek bevoeg is om die deksel af te haal, om vry te kom van ‘n familieleuen, maar ek en slegs ek kan die deksel afhaal. Ek stamp die deksel af en gaan vanself na bo, want ek kán mos dryf! En soos ek boontoe beweeg voel ek hoe ek bevry word.

Watter familieleuen dra jy met jou saam? Is julle familie maar stadig? Dom? Meestal minderwaardig? Is mense met jou naam geneig tot selfmoord? Het jy ‘n sterk angel omdat jy ‘n Skerpioen is? Is jullle familie slim, maar verkies om eerder julle talente weg te steek? Of is julle maar sommer ‘n voorbarige klomp? Kan julle nie eintlik stories vertel nie terwyl jy in der waarheid met ‘n sak vol stories in jou rondloop? Of ons familie sal altyd sukkelaars bly. Ons hou ons geloofslewe privaat en praat nie daaroor nie. Watter familieleuen bind jou vas? Pootjie jou? Druk jou in ‘n emmer? Dalk is dit tyd om dit af te skud. 🙂

En nee, ek gaan nie nou skielik ‘n Springbokswemmer raak nie, maar ek dink dat, as die water nie te koud is nie, ek dalk meermale in ‘n swembad mag klim in die toekoms.

Toortsie

Is Xylitol veilig vir menslike gebruik?

Iemand het hieroor by my navraag gedoen omdat kunsmatige versoeters eintlik glad nie goed is vir ‘n mens nie. Hierdie is die inligting wat ek kon opspoor:

The Real Meal Revolution deur Prof Tim Niakes sê dat suiker-alkohol soos Stevia die mees aanbevole is, maar dat die suiker-alkohols Xylitol en Erithritol ook baie goed is. Xylitol is egter baie duur en dit voel deesdae vir my of Erithritol nie baie goedkoper is nie. Kunsmatige versoeters soos Sukralose, Acusulfame K, cyclamates en saggarien is egter baie nadelig vir die liggaam en veral die brein en dat hulle eerder gewigsgroei as gewigsverlies bevorder. Die suiker-alkohols kan wel jou maag ietwat omdolwe as jy skielik baie daarvan gebruik.

Hierdie insiggewende inskrywing by Healthline sê dat Xylitol in klein hoeveelhede te kry is in baie vrugte en groente en daar om as ‘natuurlik’ geklassifiseer word en dat mense dit selfs in klein hoeveelhede produseer deur normale metabolisme. Dit kan vervaardig word uit bome, soos die berkeboom en ook van plantmateriaal wat xylan genoem word. Suikeralkohol is wel ‘n koolhidraat, maar die verhoog nie bloedsuikervlakke nie en word nie as koolhidrate gereken nie. Xylitol bevat geen fruktose nie en beïnvloed ook nie insulienvlakke nie. Daar is dus geen skadelike effek soos wat suiker het nie.

Xhklitol se GI indeks, die meting waarvolgens kosse die bloedsuiker beïnvloed, is slegs 7, teenoor 60 – 70 in suiker

Mense wat ly aan diabetes, pre-diabetes (waarvan ek een was), obesiteit en ander metaboliese siektes, kan xylitol gebruik as alternatief vir suiker.

Baie interessant is dat Xylitol selfs goed is vir jou tande. Te veel bakterië wat verantwoordelik is vir plaak, nl Streptococcus mutans, lei tot inflammasie in die tandvleise. Hierdie bakterië leef van die glukose in kos, iets wat nie in xylitol teenwoordig is nie. Alhoewel die bakterië wel die xylitol inneem, sterf hulle omdat daar geen voedingswaarde vir hulle in is nie. Dus, kougom met xylitol in, is goed vir mondhigiëne, volgens hierdie artikel in Healthline. In ‘n studie wat gedoen is, is bevind dat goeie bakteriëvlakke in die mond wel konstant gebly het en slegs die slegte bakterië gesterf het.

Die gebruik van xylitol verhoog ook die absorpsie van kalsium, iets wat ons nodig het om osteoporose te beveg. Interessant is dat xylitol blykbaar ook selfs bakterië wat oorinfeksies veroorsaak kan beveg omdat die mond, neus en ore almal verbind is aan mekaar.

Verder, volgens hierdie artikel, word selfs Candida beveg by die gebruik van xylitol. Dit kan ek egter nie belowe nie, ek haal maar net die artikel aan. Volgens hierdie artikel is die langtermyn gebruik van xylitol veilig. In ‘n artikel deur WebMD raai hulle egter swanger en borsvoedende vroue af om xylitol te gebruik omdat daar nog nie genoeg toetse gedoen is op swanger en borsvoedende vroue gedoen is om te bevestig dat dit wel veilig is nie.

As ek die ding so bekyk, is die enigste probleem met xylitol dat dit duur is en dat te veel daarvan vir jou diaree kan gee. Ek gebruik xylitol in my kos omdat, toe ek amper sewe jaar gelede begin Bant het, dit die enigste was wat ek in die hande kon kry. Intussen sien ek Stevia en Erithritol op die winkelrakke, maar omdat al my resepte uitgewerk is vir xylitol en die hoeveelheid van die ander twee produkte verskillend is vir dieselfde soetheid, hou ek daarby. Ek moet egter bieg dat ek Coke Lite drink wat suiwer gif, naamlik Aspartame, bevat. En as ek ‘n tert maak met dieetjellie, is daar ook Aspartame in. Ek gooi nie xylitol in my tee nie, dus dink ek regtig nie dat ek te veel daarvan inkry nie.

Heuning is ook ‘n alternatief, alhoewel dit eintlik maar suiker is. Ongelukkig mag ‘n mens slegs 1 teelepel heuning per dag eet en dan is dit die volle kwota op die oranjelys wat meebring dat ek dan geen vrugte of selfs nie ‘n geelwortel mag eet nie. Dit is dus vir my te ‘duur’, want ek hou van my een vrug per dag.

Xylitol is egter baie gevaarlik vir honde, omdat honde dit as glukose verwerk en dan te veel insulien afskei. Ek het altyd verstaan dat ‘n hond 100 g per kilogram liggaamsgewig veilig kan inneem, maar dit is wel 0,1 g per kilogram. Wees dus ekstra versigtig dat honde veral nie skoon xylitol inneem nie en neem hulle onmiddellik na die veearts as dit sou gebeur.

Groete

Toortsie

Wat sal ek kies?

Op skool was dit al vir my ‘n groot uitdaging: Wat sal ek kies? Waaroor sal ek mondeling praat? Waaroor sal my opstel gaan? Wat moet ek skryf? Wat moet ek sê?

Ons moes oor iets Engelse mondeling praat, ek weet nie wat die opdrag was nie. Dalk enige keuse. Berge val op my! Enige iets! Ai jai jai, dis soos om vir my diep in die oseaan te gooi en te sê ek moet huis toe swem en ek kan nie swem nie! Ja, ek kan ‘n paar treetjies hondjie swem. En ek kan op my rug dryf. Maar rug dryf maak dat ek nie kan klipswem nie, betekende, gloep-gloep-gloep sommer sink nie. Want om te sink beteken dat ek my kop onder die water moet laat gaan en ek sterf eerder as om dít te doen. Om my gesig nat te laat raak. EN MOENIE AAN MY RAAK TERWYL EK DAAR IN DIE OSEAAN IS NIE EK GAAN VERDRINK!

So, die mondeling. Meneer het ‘n klomp Reader’s Digests daar neergesit, ons moes daarin blaai vir idees. Dit klink my die mondeling moes darem soortvan sin maak. Ek gryp ‘n Reader’s Digest en kry my onderwerp, of die een wat ek dink dalk kan werk: Nuclear war. Genade! NUCLEAR WAR? Ek het nie eers geweet waaroor dit gaan nie. Ek kon nooit regtig verstaan waaroor dit gaan nie. Vandag nog nie, want dit is regtig nie my belangstelling nie. Ek lees nou so ‘n ruk terug ‘n storie dat daar in daardie dae toe, is dit die die atoombom in Hiroshima afgegaan het, daar ‘n foto op die voorblad was van al wat koerant was van ‘n dogtertjie wat sonder klere vlug. Sou die skok van die bom haar klere afgeruk het? En van die Amerikaner wat by ‘n geleentheid verskoning gevra het omdat hy die een was wat die bom se knoppie gedruk het. En veral vir daardie dogtertjie. Toe sit sy, natuurlik toe al volwasse, in die gehoor en aanvaar sy verskoning. Sou dit toevallig wees? Of was dit ‘n funksie vir mense wat deur daardie ontploffing geraak was? Is dit ooit waar? Maar ja, die mondeling. Ek hét daaroor gepraat, wat anders moes ek dan nou kies? Daar was nie eintlik ander, beter stories om van te kies nie? Mnr van Zyl, dalk eerder mnr Silvis, het daarná gesê dat ek eerder iets moet kies waarin ek belangstel. Die inspekteur wat my moes kom keur vir ‘n onderwysbeurs het dieselfde opinie gehad. Wel, my Engels was te vrot om te weet of my mondeling vrot was en of ek duidelik nie geweet het wat ek praat nie. Swem, Toortsie, swem! Hondjie, rugdryf, enige ding, swem net!

Hierdie gekleurde swartwerk wat ek wil doen. Dis seker nie moet nie, want ek doen dit mos uit eie keuse. Ek kan mos nie op daardie geweldige duur lap, julle wil nie weet wat dit per meter kos nie, met duur gare, iets maak wat lelik is nie! En regtig, nadat ek skoonseun se baadjie klaar aangetrek het, was dit nie mooi nie. En sy hare het ek al twee keer uitgetrek! Ek kry so ‘n vreemde smakie in my mond.

So, ek is besig om al die werk wat ek verlede week gedoen het, en dit was nogal baie ure se werk, uit te trek. En ek hoop nie die dik gare het die lap te veel beskadig nie, want ek wil dit weer gebruik. En môre vat ek ‘n strykyster om die prent dood te stryk. Nie vandag nie, ek doen nie naaldwerk op ‘n Sondag nie. Moet sê, ek doen baie ánder goed op ‘n Sondag. Ek hét ‘n nuwe prentjie gekry. Eintlik het ‘n blad met omtrent ‘n honderd of meer skapies my aandag getrek. Dink net, elkeen van daardie skapies in ‘n ander kleur en invulsteek. Ja, toemaar, ek sal nie. Maar ‘n ou pers en pienk en oranje en groen skapie. Okay! EK SAL NIE! Ek het ‘n prentjie gekry. Van ‘n vroutjie en skapies en die son. Nou moet ek kleure kies.

Swem, Toortsie, Swem! Die see is diep, die golwe hoog. Die haaie swem al klaar al in die rondte. Dalk is dit beter as hulle vinnig hap en klaarkry!

Toortsie

Terwyl die haaie nou reeds daar is … ‘n pienk, pers, blou, oranje en groen skapie kan mos regtig nie só verkeerd wees nie? Of hoe?

Stel jou voor … al die kleure van die reënboog en nog so honderd ander by!

Superbont swartwerk

Die opdrag: Maak ‘n swartwerkprent in kleur. My maters kies die mooiste prente: ‘n landskap, ‘n gesig. Ek? Nee, ek haak vas by ‘n spotprent wat my seun van sy sus en haar man geteken het! Die reaksies wissel van skok na afgryse. En soms selfs reguit, lelike opmerkings. Ek bly soek en soek na prent op die internet, maar keer op keer roep die eerste ou prentjie my.

My dogter beklemtoon dat die mooi van die prentjie in sy kleur lê, presies wat ek wil hoor. Kleur! En die uitdaging was juis: kyk wat jy met kleur kan doen. Ek trek ‘n paar strepe by en maak van die prentjie ‘n stukkie kinderkuns. Die borduurwerk begin. Ek geniet elke steek. In die helderste van kleure.

Intussen gesels ek ernstig met my Here. Wat ek hier aan die doen is, is sekerlik nie wat die uitdagers in gedagte het nie. Dalk hou ek nie eers daarvan as dit klaar is nie? Ek kom tot die slotsom:

Dalk hou niemand daarvan nie. Dis okay. Dalk hou ek en Martjie ook nie daarvan as dit klaar is nie. Dis ook okay. Dalk gebruik ek nie die lap vir enige iets as ek klaar is nie. Ook okay. 😁 Maar ek is in ‘n proses van menslike mure om my af te breek. En die proses van skep en loskom te geniet. En 40 nuwe swartwerksteke te oefen en te bemeester. En elke oomblik daarvan te geniet.
Want vir te lank kon ek nie noodwendig iets doen sommer vir die genot daarvan nie omdat ek die pot aan die kook moes help hou en my kinders groot kry en en en. So dis sommer deel van my vrywording en ontdekkingsreis en om God op die ou end net beter te kan dien sonder grense wat my bind of met afgekapte vlerke.

So ek gaan beslis hou by die swartwerk reëls en die reëls van die kompetisie, maar verder gaan ek mal gaan. 😁 Vir al wat jy weet het ek volgende jaar ‘n superbont swartwerk afdroogdoek. Of nie. Who knows? 😝 Dalk geraam of in ‘n skinkbord.

Tot dan lê daar ‘n opwindende ontdekkingstog voor wat ek voluit gaan geniet! En wie weet, dalk dien my superbont lap dalk vir iemand anders die inspirasie om ook buite die boks te waag.

Toortsie

Vir ‘n dag of twee mag ek …

Vir ‘n dag of twee, of selfs drie as ek wil, mag ek slaap wanneer ek wil en wakker wees wanneer ek wil, borduur wanneer ek wil, brei wanneer ek wil, in my bidboek skryf wanneer ek wil, met God verkeer wanneer ek wil. Mag ek in die Karoo sonnetjie sit wanneer ek wil en gaan stap met my honde wanneer ek wil. Saam met my man op die plaas ry wanneer ek wil. Dinge stadig doen wanneer ek wil. Of vinnig, maar net as ek regtig wil. In blogland dwaal en na Facebook staar wanneer ek wil.

Sonder om aan iemand te verduidelik of te moet wys wat ek uitgerig het of sleg te voel omdat daar niks is om te wys nie.

Want ek het dit vir myself belowe. En as ‘n mens ‘n belofte aan jouself (en ander) maak, moet jy dit nakom. Veral ‘n belofte soos hierdie een. Want jouself onthou en as jy keer op keer nie die belofte aan jouself nakom nie, glo jouself later nie meer vir jou nie … en dís wanneer die pawpaw dan die fan strike. Daai dag wat jouself besluit dat jy al wéér met ‘n wolhaarstorie besig is. En wanneer jouself handdoek ingooi wanneer hy nie moet nie. Wanneer jouself staak terwyl jy wil hê hy moet ‘perform’. Ja, vir ‘n dag of twee meng ek sommer my tale ook omdat ek nie nou lus het om die regte Afrikaanse woord uit te dink nie. Dit sal ek weer anderdag doen.

Dít het ek daardie dae geleer toe ek by Amway was en die International Dreambuilders Assosiation se boeke en kasette wat onophoudelik aanhou kom het en gevoel het of ek soms versmoor tussen al die kasette, het kasette een of twee esse? Kassette? Kasette? Lyk dan nou of dit eerder twee esse moet hê. Nee, ek weet nie. Maar in elk geval, hulle het ons geleer dat ons onsself maar mag druk, maar dat ons onsself ook moet beloon as ons bereik het wat ons moes.

Dus, terwyl dit hierdie hele maand ekstra rof was met alles wat moes gebeur, ook die onbeplande, ook die ekstra hooi wat ek self op my gelaai het, het ek reikhalsend uitgesien na hierdie twee of drie dae van doen wat ek wil wanneer ek wil. Want onthou, ook naweke is rof. Want ek is mos ‘n koshuiskind wat naweke huis toe gaan, maar by die huis is ek die mamma wat moet sorg en by die koshuis is ek die koshuistannie ook.

So, hierdie paar daggies … mmmmmmm … julle wil tog nie ‘n uitgebrande Toorts hê nie, of hoe?

Toortsie

Om Uitbranding te verhoed is dit nodig dat ‘n mens jouself dit gun om ook af te skakel. Jy mág jouself druk tot anderkant Daantjie in die kalwerhok, maar jy móét jouself ook die kans gun om die batterye weer te laai.